« conte de Jan Pau Boiron publié dans notre revue Le Rampèu, | Page d'accueil | annulation de veillées »

29.08.2007

conte de Jan Pau Boiron publié dans notre revue Le Rampèu,

un conte de Jean-Paul BOIRON

Erian dins la proumièro semano dou mes d'Avoust ,aviéu quita l'oustau e sourti dóu vilage à l'ouro que li cassaire sounon li chin lou jour de l'ouverturo,mai éu anave pas à la casso, anave passa la journado à la granjo de mis ancian.
Se m'ère mes en camin avant lou jour, ère pèr marcha à la fresquiero car despiéi quasimen très mes, fasié uno calourasso coume se n'èro jamai visto.
Tóuti li jour, lou soulèu mandavo si rai de fiò sus la terro que se
fenjasclavo. Ere quasimen grand quouro rescountrere lou Louiset de la Justamouno.
Lou Louiset fugué moun proumié camarade d'enfanço, quand ma mèro mourigué, aviéu pas cinq an, toumbère dins lou foundau de ma mamet, erian vesin de granjo éme lou Louiset qu'avié un an de mai que iéu es eu que m'accoumpagné à l'escolo quand agantère mi set an.
Me semble ausi li parent que menon, pardoun que porton à l'escolo en autoumoubilo sis enfant de très an, dire : " devié ben avé lou courage d'ana a l'escolo à set an ! "
De courage! N'en falié mai que ço que cresès bravi gènt ! l'escolo èro à tres kiloumetre de la granjo, lou trasport escoulari se fasié à la bono saisoun emé lou carri de moussu Soulié, e l'iver em'aqueu de damo Galocho.
Li camin de carreto èron à la saisoun di pleuio plen de gadoui, e devian nous presenta a l'escolo emé de caussaduro lusento.
Coumo i'avié gès de cantino aqueli qe venien de liuen pourtavon une biasseto que manjavon sus un banc dins la cour de l'escolo.
Per iéu qu’ère un enfant venèn d'uno grando vilo, lou Louiset me fugué d'uno grando ajudo pèr mi debut d'escoulié à la campagno.
Mai reveni à nostro rescontro aqueu matin dóu mes d'avoust, veniéu de passa lou couide dou camin,quand veguère,à uno trentèno de pas, un ome dret entre la routo e lou valat, me viran l'esquino e tenié un paniéà la man.
Tout d'un tems recouneiguere mon viéi camarade. Ié bramere: E alors Louiset, de que fas de bon matin, campes de cacalauso ? se revirè souspres, en me recouneissent sa caro s'esclairé d'un large risoulet: te ve ! lou Janot, jogue que vas passa la journado à la granjo de toun Papet ?As piqua juste Louiset mai mas respoundu pèr li cacalauso ? m'as vist souvent baneja de cacalauso em'aquelo calourasso ? noun vène d'amassa un fricot de champignoun. Te garcès de iéu Louiset; se li cacalausso banejons pas,vése pas coumo poudrié sourti de champignoun, fai tres mes qu'a pas toumba un degout d'aigo,li champignoun sorton pas dins la secaresso.
Pamen té regardo fagué lou Louiset en me moustrant soun panié a mita plein d'aqueli champignoun de mato que soun tant perfuma.
Es pas poussible! E se lou vesieu pas, voudrièu pas lou creire, mounte as trouba aco ? espero, reprengué lou Louiset, te vau assabenta sus lou biai de faire sourti de champigoun senso espera la plueio te rapeles ben de la grosso piboule que i’ avié aqui entre lou camin e lou valat, l'aven proun escalado pèr desnisa lis agassoun,e ben coumo ero a mita morto e que riscavo de toumba en traves dou camin,l'aven coupado à un gros pan dóu sòu, ai cava alors lou valat e ai fa un bastardeu, dins la niue lou vala raio un pau e lou trau se remplis ,quouro fai piei de grosso calour dins la journado, s'aven envejo de manja un fricot de champignoun, ié vene de bon matin à la fresquiéro em'un ferrat e tant qu'ai d'aigo, arrose la bourdo, la piboulo fai ges de diferenci entre l'aigo dóu cèu e aquelo dóu valat, aquelo bedigasso crei que plou, tres ou quatre jour d'aquéu regime aï mi champignoun. D'aquèu moustre ! Siés resta un païsan de tradicioun, sabes tira proufit de tout ço que nous douno la terro, mai as pas pòu que quaucun te lis amasse? Per acò ai pas crente, despiéi que lou camin i bituma li gens passon aqui en auto ventre à a terro, an pas lou tèms de vèire de champignoun e piéi faudrié li tria, li lava, li faire couire, tout acò es ben de travai, alors que dins un magasin, uno « grande surfaço » coume dison, sus uno estagièro à pourtado de man, n'as un mouloun de bouito de champignoun, podes n'en metre tant que vos dins la banasto à rouleto te reste plus qu'a passa à la caisso, emai soun pas douna, alors que li miéu me coston qu'un pòu de peino, mai coumo disien nosti ancian "noun a rèn senso peino."
E vo! Louiset, dins lou tèms la peno se mesuravo pas coumo vuei, de que vos, la rodo viro, fai coumo lou soulèu mounto à grand pas dins lou cèu e que avant uno miechouro fara uno calour a faire toumba la co d'un merle, alors me despache d'ana à la granjo per me metre à la fresco de nostro vièio cousino .
Adessias Louiset. Adessias Janot e à bèn lèu.

Sant-Julian de Peiroulas.
Dins lou parla de soun papet, enregistra pèr loun countaire
E transcrieu pèr Max RAOUX.

Ecrire un commentaire